آیا تا به حال برای شما پیش آمده که از طریق منظره‌یاب (Viewfinder) دوربین DSLR کانن خود، تصویری کاملاً شارپ و واضح ببینید، اما پس از ثبت عکس، نتیجه‌ای مبهم و تار دریافت کنید؟ یا شاید خود تصویر منظره‌یاب برایتان تار به نظر می‌رسد، در حالی که در حالت Live View (نمایش زنده بر روی صفحه نمایش) همه چیز به درستی فوکوس شده است؟ این یکی از رایج‌ترین سوالات و مشکلاتی است که کاربران دوربین‌های کانن با آن مواجه می‌شوند. خبر خوب این است که در اکثر موارد، این مشکل نشان‌دهنده یک نقص فنی بزرگ نیست و با چند راه‌حل ساده قابل رفع است.

در این مقاله، به بررسی جامع دلایل این پدیده، تفاوت‌های اساسی بین دو سیستم فوکوس و در نهایت، راه‌حل‌های عملی برای رفع آن در دوربین‌های کانن می‌پردازیم.

 

تفاوت اساسی بین سیستم فوکوس در منظره‌یاب و Live View

کلید درک این مشکل، در تفاوت بنیادین نحوه عملکرد فوکوس خودکار (AF) در دو حالت نمایش از طریق منظره‌یاب (Viewfinder) و نمایش زنده (Live View) نهفته است. دوربین‌های DSLR کانن برای این دو حالت از دو سیستم مجزا و کاملاً متفاوت استفاده می‌کنند .
 

۱. سیستم فوکوس تشخیص فاز (Phase-Detection AF) در حالت منظره‌یاب

هنگامی که از طریق منظره‌یاب نگاه می‌کنید، دوربین از یک سیستم اپتیکی-مکانیکی پیچیده برای فوکوس استفاده می‌کند. بخشی از نوری که از لنز وارد می‌شود، توسط یک آینه اصلی نیم‌شفاف به سمت بالا و به منظره‌یاب منعکس می‌شود. بخش دیگری از نور نیز از این آینه عبور کرده و توسط یک آینه ثانویه در پایین محفظه آینه، به سمت سنسورهای فوکوس تشخیص فاز هدایت می‌شود .

سیستم تشخیص فاز، با اندازه‌گیری اختلاف فاز بین دو پرتو نوری که از دو طرف مختلف لنز وارد می‌شوند، فاصله و جهت حرکت لنز برای رسیدن به فوکوس دقیق را محاسبه می‌کند. این سیستم بسیار سریع است و آن را برای عکاسی از سوژه‌های متحرک ایده‌آل می‌کند . نکته مهم این است که این سیستم یک مسیر نوری جداگانه از مسیر رسیدن نور به سنسور اصلی تصویر (سنسور CMOS) دارد. به همین دلیل، هرگونه خطا یا ناهماهنگی در این مسیر مجزا، مستقیماً بر روی دقت فوکوس در حالت منظره‌یاب تأثیر می‌گذارد .
 

۲. سیستم فوکوس تشخیص کنتراست (Contrast-Detection AF) در حالت Live View

در حالت Live View، آینه اصلی به سمت بالا قفل می‌شود و نور مستقیماً از طریق لنز بر روی سنسور اصلی تصویر می‌تابد. در این حالت، سیستم فوکوس دوربین از خود سنسور تصویر برای تشخیص فوکوس استفاده می‌کند. این روش که به تشخیص کنتراست معروف است، با تحلیل تصویر دریافت‌شده توسط سنسور، به دنبال بالاترین میزان کنتراست (وضوح لبه‌ها) می‌گردد و لنز را تا رسیدن به این نقطه حرکت می‌دهد .

از آنجا که در این روش، فوکوس دقیقاً بر روی همان سنسوری انجام می‌شود که عکس نهایی را ثبت می‌کند، نتیجه آن بسیار دقیق و قابل اعتماد است. خطاهای احتمالی ناشی از ناهماهنگی مکانیکی مسیر نوری جداگانه در این حالت وجود ندارد و به همین دلیل، تصاویر ثبت‌شده در حالت Live View معمولاً بسیار شارپ و دقیق هستند .
 

دلایل اصلی تار بودن تصویر در منظره‌یاب

حال که با تفاوت این دو سیستم آشنا شدید، می‌توانیم به سراغ دلایل اصلی این مشکل برویم.
 

۱. تنظیم نادرست دیوپتر (Diopter)

رایج‌ترین و ساده‌ترین دلیل برای تار دیدن تصویر در منظره‌یاب، تنظیم نبودن دیوپتر است. دیوپتر یک ابزار تصحیح کننده در کنار منظره‌یاب است که به شما امکان می‌دهد تا منظره‌یاب را با قدرت بینایی خود تنظیم کنید . اگر این تنظیمات برای چشم شما مناسب نباشد، حتی اگر دوربین روی سوژه فوکوس کامل کرده باشد، شما همچنان تصویری تار و مبهم در منظره‌یاب خواهید دید.

راه حل: کافی است چشمی خود را به منظره‌یاب بچسبانید و به آرامی چرخ دنده یا لغزنده دیوپتر را که معمولاً در کنار منظره‌یاب قرار دارد، بچرخانید تا زمانی که اطلاعات داخل منظره‌یاب (مانند نقاط فوکوس، عدد دیافراگم و سرعت شاتر) برای شما کاملاً واضح و خوانا شود . انجام این کار مشکل تار بودن نمایش منظره‌یاب را حل می‌کند.
 

۲. کثیفی یا جابجایی سنسور فوکوس یا آینه ثانویه

همانطور که اشاره شد، سیستم فوکوس تشخیص فاز به آینه ثانویه و سنسورهای فوکوس در کف محفظه آینه متکی است. هرگونه گرد و غبار، لکه یا جابجایی در این قطعات می‌تواند دقت فوکوس را به شدت تحت تأثیر قرار دهد. اگر سنسور فوکوس کثیف باشد، ممکن است نتواند به درستی اختلاف فاز را تشخیص دهد و باعث فوکوس نادرست شود . همچنین، اگر آینه ثانویه گیر کرده یا به درستی در جای خود قرار نگیرد، نور کافی به سنسورهای فوکوس نمی‌رسد .

راه حل: در چنین شرایطی، بهترین کار مراجعه به یک مرکز خدمات مجاز کانن برای تمیزکاری و بررسی تخصصی محفظه آینه و سنسورهای فوکوس است. باز کردن این بخش‌ها توسط افراد غیرحرفه‌ای می‌تواند به قطعات حساس آسیب برساند.
 

۳. عدم کالیبراسیون یا خطا در سیستم تشخیص فاز (AF Microadjustment)

یکی از مهم‌ترین دلایل تفاوت کیفیت فوکوس بین دو حالت، نیاز به کالیبره کردن سیستم تشخیص فاز است. با گذشت زمان و استفاده مکرر، ممکن است تلرانس‌های مکانیکی در مسیر نوری جداگانه تغییر کنند. برای مثال، تغییر جزئی در زاویه آینه اصلی می‌تواند باعث شود که نور با زاویه متفاوتی به سنسورهای فوکوس برخورد کند و محاسبات فوکوس را دچار خطا کند . این خطا باعث می‌شود که دوربین فکر کند فوکوس دقیق است، در حالی که در واقعیت، فوکوس کمی جلوتر یا عقب‌تر از سوژه (اصطلاحاً Front-Focus یا Back-Focus) قرار گرفته است.

خوشبختانه، کانن در بسیاری از دوربین‌های پیشرفته خود (مانند سری EOS 5D, 7D, 80D و بالاتر) قابلیتی به نام AF Microadjustment (تنظیم دقیق فوکوس خودکار) را قرار داده است. این ابزار به شما اجازه می‌دهد تا یک مقدار تصحیح را به سیستم تشخیص فاز اعمال کنید و آن را با خروجی دقیق سیستم تشخیص کنتراست در حالت Live View هماهنگ سازید . در واقع، با این کار شما سیستم فوکوس را برای لنز خاص خود کالیبره می‌کنید و خطای فاصله آن را جبران می‌نمایید . توجه داشته باشید که این تنظیمات برای هر لنز متفاوت است و ممکن است یک لنز نیاز به تنظیم +۵ و لنز دیگر نیاز به تنظیم -۳ داشته باشد .
 

۴. سرعت دیافراگم (گشودگی) لنز

سیستم تشخیص فاز برای عملکرد صحیح، به مقدار مشخصی نور نیاز دارد. در گذشته، مشخصات رسمی کانن برای این سیستم، نیاز به لنزی با حداکثر گشودگی دیافراگم f/5.6 یا بازتر داشته است . اگر از لنزی با گشودگی کمتر استفاده می‌کنید (مانند f/6.3 که در برخی لنزهای زوم فوق‌بلند رایج است)، ممکن است سیستم تشخیص فاز در شرایط نور معمولی نیز با مشکل مواجه شود و نتواند به درستی فوکوس کند .

راه حل: این مشکل در طراحی دوربین ریشه دارد و با تغییر لنز یا استفاده از حالت Live View قابل حل است.
 

۵. انتخاب نقطه فوکوس نامناسب

در برخی موارد، مشکل از دوربین نیست، بلکه روش استفاده از آن است. اگر نقطه فوکوس انتخاب‌شده روی یک نقطه با کنتراست پایین (مانند یک دیوار سفید یا آسمان صاف) قرار گرفته باشد، سیستم تشخیص فاز نمی‌تواند به درستی کار کند. همچنین، اگر سوژه خیلی دور باشد به طوری که کوچک‌تر از اندازه یک نقطه فوکوس باشد، دوربین ممکن است فوکوس را روی پس‌زمینه انجام دهد و سوژه اصلی تار شود .

راه حل: دقت کنید که نقطه فوکوس فعال را بر روی قسمتی از سوژه با کنتراست بالا و خطوط واضح قرار دهید.
 

جمع‌بندی و نتیجه‌گیری

مشکل تار بودن تصاویر در منظره‌یاب در حالی که در Live View شارپ هستند، در دوربین‌های DSLR کانن ریشه در تفاوت دو سیستم مجزای فوکوس دارد. در اکثر مواقع، این مشکل با تنظیم ساده دیوپتر قابل حل است. اگر مشکل به این سادگی نبود، محتمل‌ترین علت، نیاز به کالیبراسیون سیستم تشخیص فاز (AF Microadjustment) است که با ابزارهای موجود در دوربین‌های پیشرفته قابل انجام است. در موارد نادرتر، ممکن است مشکل از کثیفی قطعات داخلی یا محدودیت‌های سخت‌افزاری سیستم باشد که نیاز به بررسی تخصصی دارد.
 

نمایندگی تعمیر دوربین کانن در ایران | شرکت دوربین اطمینان

اگر تنظیمات دیوپتر و AF Microadjustment مشکل شما را حل نکرد، یا احساس می‌کنید دوربین شما نیاز به بررسی تخصصی و سرویس‌کاری دارد، شرکت دوربین اطمینان با سابقه‌ای درخشان و تیمی از کارشناسان مجرب، آماده ارائه خدمات جامع تعمیر و کالیبراسیون دوربین‌های کانن در ایران است. این مجموعه با بهره‌مندی از تجهیزات پیشرفته و دسترسی به قطعات اصلی و اورجینال، خیال شما را از بابت کیفیت و اصالت تعمیرات راحت می‌کند. جهت مشاوره و هماهنگی، با شرکت دوربین اطمینان تماس بگیرید.

تهیه و تنظیم : اطمینان | نمایندگی تعمیر دوربین کانن در ایران