لنز Canon EF 24-105mm f/4L IS II USM در اکتبر ۲۰۱۶ به عنوان جانشین لنز افسانه‌ای و پرفروش نسل اول (که از سال ۲۰۰۵ بدون تغییر باقی مانده بود) معرفی شد و به عنوان لنز کیت دوربین EOS 5D Mark IV عرضه گردید . این لنز با هدف رفع نقاط ضعف نسل قبل و ارائه کیفیت اپتیکال بالاتر طراحی شد، اما آیا توانست انتظارات را برآورده کند؟ در این بررسی فنی جامع، مشخصات، کیفیت ساخت، عملکرد اپتیکال، فوکوس و لرزشگیر این لنز را با جزئیات تحلیل می‌کنیم تا تصویری دقیق از جایگاه آن در اکوسیستم کانن ارائه دهیم.

مشخصات فنی و طراحی اپتیکال

ساختار اپتیکال بازطراحی‌شده

برخلاف نسل اول که از ۱۳ عنصر در ۱۱ گروه تشکیل شده بود، نسل دوم از طراحی اپتیکال کاملاً جدیدی با ۱۷ عنصر در ۱۲ گروه بهره می‌برد . مهم‌ترین تغییر، استفاده از چهار عنصر آسفریکال (در مقابل یک عنصر در نسل اول) است که برای کاهش اعوجاج و انحرافات کروی در سراسر محدوده زوم طراحی شده‌اند . یکی از این عناصر آسفریکال دارای دو سطح آسفریکال است که ساخت آن پیچیده‌تر و دقیق‌تر محسوب می‌شود .
 

پوشش‌های ضد بازتاب

کانن در این لنز از پوشش Air Sphere (ASC) استفاده کرده است. این پوشش ویژه، بازتاب نورهایی را که با زاویه نزدیک به عمود به سطح عدسی برخورد می‌کنند به شدت کاهش می‌دهد و در نتیجه از ایجاد شبح (Ghosting) و flare در شرایط نوری چالش‌برانگیز، به ویژه هنگام عکاسی در برابر نور، جلوگیری می‌کند . این ویژگی در مقایسه با نسل اول که فاقد چنین پوشش پیشرفته‌ای بود، یک بهبود ملموس در کنتراست و وفاداری رنگ در نور شدید محسوب می‌شود.
 

دیافراگم و مشخصات فیزیکی

این لنز از یک دیافراگم ۹ یا ۱۰ تیغه‌ای (منابع مختلف اعداد متفاوتی ذکر کرده‌اند، اما مشخصات رسمی کانن ۱۰ تیغه با گشودگی دایره‌ای را تأیید می‌کند) با حداقل گشودگی f/22 بهره می‌برد . حداقل فاصله فوکوس از ۰.۴۵ متر در نسل اول به ۰.۴۵ متر در نسل دوم تغییر کرده (در واقع نسل اول نیز ۰.۴۵ متر بود، اما بزرگنمایی حداکثری از ۰.۲۳x به ۰.۲۴x افزایش یافته است) . قطر فیلتر ۷۷ میلی‌متر و ابعاد لنز ۸۳.۵ در ۱۱۸ میلی‌متر است. وزن لنز ۷۹۵ گرم است که در مقایسه با نسل اول (۶۷۰ گرم) حدود ۱۲۵ گرم سنگین‌تر شده است . این افزایش وزن ناشی از ساختار اپتیکال پیچیده‌تر و استفاده بیشتر از عناصر شیشه‌ای است.
 

کیفیت ساخت و ارگونومی

بدنه سری L و آب‌بندی

این لنز مانند تمام لنزهای سری L کانن، از بدنه‌ای مقاوم با آب‌بندی در برابر گرد و غبار و رطوبت برخوردار است . کیفیت ساخت آن در سطح بالایی قرار دارد و حس استحکام و دوام را به کاربر منتقل می‌کند. یکی از تغییرات ظاهری مهم نسبت به نسل اول، افزودن قفل زوم (Zoom Lock) است که از باز شدن ناخواسته لنز در اثر وزن هنگام حمل دوربین روی گردن جلوگیری می‌کند . این ویژگی کوچک اما کاربردی، یکی از شکایات رایج کاربران نسل اول را برطرف کرده است.
 

حلقه‌ها و کنترل‌ها

حلقه زوم و حلقه فوکوس هر دو دارای بافت مناسبی هستند، اما برخی کاربران گزارش داده‌اند که حلقه زوم در این مدل سفتی بیشتری نسبت به نسل قبل دارد و برای زوم کردن سریع ممکن است کمی کند باشد . این سفتی اولیه معمولاً با گذشت زمان و استفاده کاهش می‌یابد. لنز دارای سوئیچ‌های AF/MF و Stabilizer On/Off است و از نظر ارگونومی، طراحی استاندارد و آشنای لنزهای سری L را دنبال می‌کند.
 

عملکرد اپتیکال: نقاط قوت و ضعف

شارپنس و کنتراست

بر اساس اجماع بررسی‌کنندگان و نظرات کاربران، شارپنس این لنز در مرکز کادر بسیار خوب و در گوشه‌ها قابل قبول است. وب‌سایت PetaPixel که نظرات ۱۶ بررسی‌کننده تخصصی را تجمیع کرده، «بهبود شارپنس و کنتراست» را به عنوان یکی از نقاط قوت اصلی این لنز معرفی می‌کند . با این حال، برخی منتقدان معتقدند که این بهبود نسبت به نسل اول حداقلی است و لنزهای رقیب در همان محدوده قیمت، شارپنس بهتری ارائه می‌دهند . به عنوان مثال، OpticalLimits به این لنز نمره ۵ از ۱۰ داده و اظهار داشته که نسل دوم نیز مانند نسل اول «بهترین لنز تاریخ کانن» نیست .
 

اعوجاج و افت نور گوشه‌ها

در فاصله کانونی ۲۴ میلی‌متر، این لنز اعوجاج بشکه‌ای و افت نور در گوشه‌ها (Vignetting) قابل توجهی دارد . این مشکلات در فایل‌های JPEG توسط دوربین به صورت خودکار اصلاح می‌شوند، اما در فایل‌های RAW نیازمند اصلاح دستی در نرم‌افزارهای ویرایش هستند. برای عکاسان منظره که به خطوط مستقیم در لبه‌های کادر حساس هستند، این نکته باید در نظر گرفته شود. با این حال، کانن ادعا می‌کند که اعوجاج و افت نور در مقایسه با نسل اول بهبود یافته است .
 

نرمی لبه‌ها در فاصله کانونی تله

یکی از نقاط ضعفی که بررسی‌کنندگان به آن اشاره کرده‌اند، نرمی لبه‌های کادر در فواصل کانونی بلند (نزدیک به ۱۰۵ میلی‌متر) است . این رفتار برای یک لنز زوم با دامنه ۴.۴ برابر غیرعادی نیست، اما انتظار می‌رفت که در یک لنز سری L نسل دوم، عملکرد بهتری ارائه شود. در کاربردهای پرتره که لبه‌ها معمولاً خارج از فوکوس هستند، این موضوع اهمیت کمتری دارد، اما در عکاسی منظره با دیافراگم‌های بسته، ممکن است قابل توجه باشد.
 

فوکوس خودکار و لرزشگیر

موتور Ring USM

این لنز از موتور Ring USM (Ultrasonic Motor) با یک CPU پرسرعت و الگوریتم فوکوس بهینه‌شده استفاده می‌کند . عملکرد فوکوس خودکار در حالت کلی سریع، دقیق و بی‌صدا توصیف شده است و برای عکاسی از سوژه‌های متحرک و همچنین فیلم‌برداری مناسب است . با این حال، برخی کاربران در نظرات خود به عدم دقت ۱۰۰٪ در برخی شرایط اشاره کرده‌اند و آن را حدود ۷۵٪ ارزیابی کرده‌اند . این تجربه ممکن است به نمونه خاص یا شرایط نوری دشوار مربوط باشد، اما نشان می‌دهد که عملکرد فوکوس در همه شرایط بی‌نقص نیست.
 

لرزشگیر اپتیکال با ۴ استاپ

یکی از مهم‌ترین بهبودهای نسل دوم، ارتقای سیستم لرزشگیر اپتیکال از ۲.۵ استاپ در نسل اول به ۴ استاپ بر اساس استاندارد CIPA است . این بهبود در عمل نیز توسط کاربران تأیید شده است؛ یکی از کاربران ژاپنی گزارش داده که در عکاسی شبانه از جشنواره با سرعت شاتر پایین، تصاویر شارپ و بدون لرزش ثبت کرده است . این ویژگی برای عکاسی دستی در شرایط کم‌نور و فیلم‌برداری، یک مزیت مهم محسوب می‌شود.

 

مقایسه با نسل اول و جایگاه در بازار

آیا نسل دوم ارزش ارتقا دارد؟

پاسخ به این سؤال بستگی به انتظارات شما دارد. اگر از نسل اول استفاده می‌کنید و از مشکلاتی مانند نبود قفل زوم، لرزشگیر ضعیف‌تر و کیفیت اپتیکال متوسط رنج می‌برید، نسل دوم بهبودهای ملموسی را ارائه می‌دهد. اما اگر انتظار دارید که کیفیت اپتیکال به طور چشمگیری بهتر شود، ممکن است ناامید شوید. بسیاری از بررسی‌کنندگان معتقدند که بهبود شارپنس حداقلی است و افزایش وزن و ابعاد، مزیت نسبی را کاهش می‌دهد .
 

رقبا و گزینه‌های جایگزین

در بازار لنزهای استاندارد فول‌فریم کانن، گزینه‌های زیادی وجود دارند. لنز Canon EF 24-70mm f/2.8L II USM کیفیت اپتیکال بالاتری دارد و دیافراگم بازتر است، اما دامنه تله آن به ۷۰ میلی‌متر محدود می‌شود و قیمت بالاتری دارد. از سوی دیگر، لنزهای شخص ثالث مانند Sigma 24-105mm f/4 DG OS HSM Art گزینه‌ای اقتصادی‌تر با کیفیت اپتیکال رقابتی هستند. اگر به دنبال بهترین کیفیت اپتیکال در این محدوده هستید و به دامنه ۱۰۵ میلی‌متر نیاز دارید، نسل دوم کانن انتخاب منطقی است، اما اگر بودجه محدودی دارید یا وزن سبک‌تر برایتان اهمیت دارد، بررسی گزینه‌های دیگر توصیه می‌شود.
 

نتیجه‌گیری

لنز Canon EF 24-105mm f/4L IS II USM یک لنز زوم استاندارد همه‌کاره و قابل اعتماد است که نقاط ضعف نسل اول را تا حدی برطرف کرده، اما در برخی جنبه‌ها نیز باعث ایجاد انتظارات برآورده‌نشده شده است. نقاط قوت آن شامل فوکوس سریع و بی‌صدا، لرزشگیر ۴ استاپ بهبودیافته، آب‌بندی کامل، قفل زوم کاربردی و کیفیت ساخت عالی سری L است. نقاط ضعف آن شامل وزن بیشتر، اعوجاج و افت نور در ۲۴ میلی‌متر، نرمی لبه‌ها در ۱۰۵ میلی‌متر و بهبود حداقلی شارپنس نسبت به نسل اول می‌شود. اگر به دنبال یک لنز «همیشه روی دوربین» با دامنه کاربردی و کیفیت ساخت بالا برای دوربین‌های DSLR کانن هستید و وزن بیشتر برایتان مشکلی ایجاد نمی‌کند، این لنز گزینه‌ای مطمئن است. اما اگر انتظار یک ارتقای انقلابی در کیفیت اپتیکال را دارید، ممکن است این لنز شما را کاملاً راضی نکند.